Πρακτικές, άμεσες προσεγγίσεις για την αποτριβή των δοντιών από τη GC
επηρεάζονται από βρουξισμό ύπνου*
*Αζίζ, Α. Α., Σέριφ, Σ., & Φράνκα, Ρ. (2021). Στατιστική εκτίμηση της φθοράς στα μόνιμα δόντια: μια συστηματική ανασκόπηση. Dentistry Review, 1(1), 100001.
επηρεάζονται από φθορά δοντιών**
**Zieliński, G., Pająk, A., & Wojcicki, M. (2024). Παγκόσμια επικράτηση του βρουξισμού ύπνου και του βρουξισμού κατά την εγρήγορση σε παιδιατρικούς και ενήλικους πληθυσμούς: μια συστηματική ανασκόπηση. και μετα-ανάλυση. Journal of Clinical Medicine, 13(14), 4259.
Συμμετάσχετε στο δωρεάν διαδικτυακό μας σεμινάριο για τη φθορά.
Αναγνώριση
Η φθορά είναι συχνότερα πολυπαραγοντική και αποτελεί συνδυασμό των ακόλουθων τεσσάρων τύπων φθοράς.
Διάβρωση
Τυπικές λειασμένες επιφάνειες που προκαλούνται από οξέα τροφών, ποτών και/ή γαστρικά οξέα
– Ευγενική παραχώρηση του Dr P. Swerts, Βέλγιο
Αποτριβή
U-σχήματος αυλακώσεις αυχενικά ή άλλες άτυπες βλάβες φθοράς από ξένα αντικείμενα ή συνήθειες
– Ευγενική παραχώρηση του Dr A. Salehi, Γαλλία
Αποτρίβωση
Επίπεδες επιφάνειες που προκύπτουν από φθορά δοντιού με δόντι λόγω τριξίματος, σφιξίματος ή μάσησης
– Ευγενική παραχώρηση του Dr K. Karagiannopoulos, Ηνωμένο Βασίλειο
Αποσάρθρωση
Αυχενικές κοιλότητες από επαναλαμβανόμενη κάμψη λόγω σφιξίματος και τριξίματος των δοντιών
– Ευγενική παραχώρηση του Dr S. Moretto, Βραζιλία
Προσεγγίσεις
Μια προ-αποκαταστατική ορθοδοντική θεραπεία είναι απαραίτητη όταν ο ασθενής παρουσιάζει κακή σύγκλειση (malocclusion) και η αποτριβή είναι εκτεταμένη τόσο στα πρόσθια όσο και στα οπίσθια δόντια. Όταν η αποτριβή εντοπίζεται μόνο στην πρόσθια περιοχή, μπορεί να εφαρμοστεί η Αρχή Dahl αντί για ορθοδοντική θεραπεία. Τέλος, αν υπάρχει γενικευμένη αποτριβή αλλά η σύγκλειση είναι φυσιολογική και τα δόντια είναι σωστά ευθυγραμμισμένα, τότε μια καθαρά αποκαταστατική θεραπεία είναι επαρκής.
Προ-αποκαταστατική ορθοδοντική
ακολουθούμενη από αποκατάσταση ολόκληρου του στόματος
Κατάλληλο για: Περιπτώσεις οδοντοφατνιακής αντιστάθμισης ή όταν υπάρχει κακή σύγκλειση ή συνωστισμός
– Με την ευγενική παραχώρηση του Dr S. Däröste, Σουηδία
Αρχή Dahl
Ιδανικό για: Ασθενείς με εντοπισμένη φθορά στην πρόσθια περιοχή.
Με την αποκατάσταση των πρόσθιων δοντιών (όπως φαίνεται στο λευκό wax-up) σε υπερύψωση σύγκλεισης (supra-occlusion), επιτρέπεται η σχετική αξονική μετατόπιση των οπισθίων δοντιών, διευκολύνοντας την επίτευξη της τελικής σύγκλεισης.
– Με την ευγενική παραχώρηση του Dr K. Karagiannopoulos, Ηνωμένο Βασίλειο
Αποκλειστικά με πλήρη αποκατάσταση στόματος
Ιδανικό για: Γενικευμένη φθορά δοντιών χωρίς προβλήματα σύγκλεισης
– Με την ευγενική παραχώρηση της Prof. M. Peumans, Βέλγιο
ΣΥΜΒΟΥΛΗ! Κατακόρυφη διάσταση σύγκλεισης (OVD)
Η νέα OVD καθορίζεται αρχικά από το πόσο μήκος προστίθεται στα πρόσθια δόντια. Οι αλλαγές στην OVD συνήθως κυμαίνονται από 2 έως 5 mm, ανάλογα με την ανοχή του ασθενούς και το απαιτούμενο ελάχιστο πάχος του αποκαταστατικού υλικού. Το freeway space πρέπει να διατηρείται.
Εργαλεία όπως τα diagnostic wax-ups, το digital smile design και οι αρθρωτήρες, τόσο οι συμβατικοί όσο και οι ψηφιακοί, βοηθούν στην καθοδήγηση ασφαλών και προβλέψιμων ρυθμίσεων για λειτουργική
και αισθητική αποκατάσταση.
Χρησιμοποιήστε το REVOTEK LC της GC ως αποπρογραμματιστή
- Ευκολία στη διαμόρφωση
- Δυνατότητα ελεγχόμενου φωτοπολυμερισμού
- Επαναλαμβανόμενος έλεγχος της σύγκλεισης χωρίς παραμορφώσεις
Ροή Εργασίας (WORKFLOW)
1. Σάρωση και αξιολόγηση προσώπου
1. Σάρωση και αξιολόγηση προσώπου
2. Ενδοστοματική σάρωση
3. Καταγραφή δήξης σε θέση Κεντρικής Σχέσης
4. Σάρωση δήξης
5. Ψηφιακός σχεδιασμός νέου χαμόγελου
6. Τρισδιάστατη εκτύπωση μοντέλων για mock-up
7. Επικύρωση σχεδιασμού μέσω mock-up
8. Τελική εκτύπωση μοντέλων
9. Αποκατάσταση
Με την ευγενική συνεισφορά του Dr. K. Karagiannopoulos, Ηνωμένο Βασίλειο.
Συμβουλή!
- Διατηρήστε το μοντέλο διαθέσιμο καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας, ιδίως σε ελεύθερη εργασία, ώστε να ελέγχετε συχνά την πρόοδο.
- Αποφύγετε παρατεταμένες ή κουραστικές συνεδρίες. Προγραμματίστε διαλείμματα και εξετάστε την κατανομή της θεραπείας σε περισσότερες ημέρες.
- Χρησιμοποιήστε το TEMPSMART DC για προσωρινές αποκαταστάσεις, εξασφαλίζοντας ενδιάμεση σταθερότητα πριν την ολοκλήρωση της θεραπείας.
Τεχνικές
Άμεσες αποκαταστάσεις
Προετοιμασία των δοντιών πριν από τη θεραπεία:
- Αξιολόγηση της περιοδοντικής υγείας και καθαρισμός όλων των δοντιών.
- Η αποτελεσματική απομόνωση μειώνει τον κίνδυνο μικροδιαρροής, αποκόλλησης και μετεγχειρητικής ευαισθησίας.
- Η λοξοτόμηση του σμάλτου συνιστάται για αύξηση της επιφάνειας συγκράτησης και βελτίωση της αισθητικής μετάβασης
ΣΥΜΒΟΥΛΗ!
Ολοκληρώστε οποιαδήποτε διαδικασία λεύκανσης τουλάχιστον δύο εβδομάδες πριν από την αποκαταστατική θεραπεία για τα καλύτερα αποτελέσματα.
Ελεύθερη διαμόρφωση (free hand buildup)
Κατάλληλη όταν: Ο ασθενής έχει απλές θεραπευτικές ανάγκες και έχει επηρεαστεί περιορισμένη επιφάνεια. Η χρήση του G-ænial A’CHORD προσφέρει εξαιρετικό χειρισμό, αισθητική και αντοχή στην αποτριβή.
Απαραίτητα εργαλεία: μοντέλο με τον τελικό σχεδιασμό και σιλικονούχο δείκτη
Ευγενική παραχώρηση του Dr R. Zunzarren, Γαλλία
Τεχνική stamp (stamp technique)
Κατάλληλη όταν: Ο ασθενής έχει μέτριας πολυπλοκότητας θεραπευτική ανάγκη και η αποτριβή επηρεάζει πολλαπλά δόντια. Η τεχνική αυτή είναι παρόμοια με την Injection Moulding Technique, αλλά χρησιμοποιεί πάστα-ρητίνη για τη διαμόρφωση. Η χρήση του G-aenial A’CHORD με την stamp technique προσφέρει αποκατάσταση με όμορφη και διαρκή γυαλάδα
Απαραίτητα εργαλεία: μοντέλο με εναλλακτικά αποκατεστημένα δόντια, μοντέλο με πλήρη αποκατάσταση όλων των δοντιών, άκαμπτο διαφανές σιλικονούχο κλειδί ή, εναλλακτικά, άκαμπτο σιλικονούχο κλειδί επενδεδυμένο με EXACLEAR.
Ευγενική παραχώρηση του Prof M. Peumans, Βέλγιο
Τεχνική Injection Moulding (IMT)
Κατάλληλη όταν: Ο ασθενής έχει πιο σύνθετες θεραπευτικές ανάγκες και η αποτριβή επηρεάζει πολλαπλά δόντια. Η τεχνική αυτή είναι ιδανική για τη μεταφορά ενός λεπτομερούς σχεδίου δοντιού στο στόμα με γρήγορο και προβλέψιμο τρόπο. Η χρήση του G-ænial Universal Injectable, του ισχυρότερου αποκαταστατικού μας με ιδανική θιξοτροπία, είναι η προτιμώμενη επιλογή για τα καλύτερα αποτελέσματα.
Απαραίτητα εργαλεία: μοντέλο με εναλλακτικά αποκατεστημένα δόντια, μοντέλο με πλήρη αποκατάσταση όλων των δοντιών, διαφανές σιλικονούχο κλειδί.
Ευγενική παραχώρηση της Dr M. Fostiropoulou, Ελλάδα
ΣΥΜΒΟΥΛΗ!
Για αυξημένη προστασία έναντι καταγμάτων, συνιστάται η εφαρμογή του everX Flow ως υποκατάστατο οδοντίνης πριν την ολοκλήρωση της αποκατάστασης με μία από τις τρεις προτεινόμενες τεχνικές.
Προϊόντα
- Γρήγορη διαδικασία συγκόλλησης και οικονομική χρήση, με 300 σταγόνες ανά φιάλη
- Ιδανικό για την αντιμετώπιση της υπερευαισθησίας που προκαλείται από την αποτριβή
- Ενίσχυση των δοντιών σε περιπτώσεις έντονου μασητικού φορτίου
- Η φυσική, αληθοφανής φθορίζουσα συμπεριφορά εξασφαλίζει ότι η αποκατάσταση της αποτριβής παραμένει αόρατη κάτω από κάθε είδους φωτισμό
- Εξαιρετική αντοχή στην αποτριβή, καθιστώντας το ιδανικό σύνθετο υλικό για τη θεραπεία της αποτριβής
- Ικανότητα αυτο-γυαλίσματος για μακροχρόνια γυαλάδα και μειωμένη αποτριβή του δοντιού που έρχεται σε επαφή
- Εξαιρετική αντοχή στην αποτριβή, καθιστώντας το ιδανικό σύνθετο υλικό για τη θεραπεία της αποτριβής
- Πολύ υψηλή αντοχή σε κατάγματα για την αποτροπή των κραδασμών που προκαλούνται από τον βρουξισμόm
Πρόληψη και συντήρηση
Μια ολιστική προσέγγιση είναι θεμελιώδης όταν αντιμετωπίζουμε την αποτριβή. Είναι απαραίτητο να αξιολογούνται οι υποκείμενοι παράγοντες κινδύνου (π.χ. νόσοι, διατροφικές συνήθειες κ.λπ.) πριν διαμορφωθεί οποιαδήποτε θεραπευτική στρατηγική.Απαιτείται τακτική παρακολούθηση της εξέλιξης της αποτριβής πριν από κάθε παρέμβαση, ιδιαίτερα στα αρχικά στάδια. Η χρήση ενός δείκτη αποτριβής, φωτογραφιών ή 3D σκαναρισμάτων μπορεί να βοηθήσει στην ανάλυση της εξέλιξης της φθοράς με την πάροδο του χρόνου.Τέλος, ο ασθενής πρέπει να γνωρίζει τυχόν συνήθειες που προκαλούν αποτριβή και να συμμορφώνεται με μέτρα πρόληψης ώστε να αποφευχθεί περαιτέρω βλάβη στον οδοντικό ιστό ή στις αποκαταστάσεις, για ένα επιτυχημένο αποτέλεσμα.
Νάρθηκες Νυκτός
Προλάβετε περαιτέρω φθορά συστήνοντας νάρθηκα νυκτός όταν αυτό ενδείκνυται κλινικά
Στοματική Υγιεινή
Βεβαιωθείτε ότι ο ασθενής σας βουρτσίζει συχνά, αλλά όχι υπερβολικά έντονα, και με τα κατάλληλα εργαλεία
Νοοτροπία
Αλλάξτε την οπτική των ασθενών σχετικά με το πώς να φροντίζουν και να προστατεύουν τα δόντια και τις αποκαταστάσεις τους
Διατροφικές Συνήθειες
Περιορίστε τα όξινα ποτά και τρόφιμα, όπως τα ενεργειακά ποτά και τα εσπεριδοειδή, τα οποία επιταχύνουν τη φθορά
Συντήρηση στο ιατρείο
Τα MI Varnish, Tooth Mousse και MI Paste Plus περιέχουν RECALDENT™ CPP-ACP, το οποίο συμβάλλει στην επαναμεταλλικοποίηση της αδαμαντίνης, μειώνει την υπερευαισθησία και ενισχύει την αντοχή των δοντιών.
- Προάγει την επαναμεταλλικοποίηση του σμάλτου και την αύξηση της σκληρότητας της επιφάνειας.
Όταν οι επιφάνειες επαναμεταλλικοποιούνται πιο γρήγορα και γίνονται πιο ισχυρές, η αποτριβή μπορεί να περιοριστεί. - Μειώνει την ευαισθησία των δοντιών με εκτεθειμένη οδοντίνη
- Παρέχει επιπλέον προστασία απέναντι σε μελλοντικές όξινες επιθέσεις
Τα RECALDENT™ και το λογότυπο RECALDENT™ είναι εμπορικά σήματα της Mondelēz International Group και χρησιμοποιούνται κατόπιν άδειας.
Το RECALDENT™ προέρχεται από την καζεΐνη του γάλακτος. Μην χρησιμοποιείται σε ασθενείς με αλλεργία σε πρωτεΐνη γάλακτος, υδροξυβενζοϊκά ή σόγια..
Συντήρηση στο σπίτι
Συχνές Ερωτήσεις
Πόσο συχνά επανακαλείτε και επαναξιολογείτε την εξέλιξη της φθοράς μετά τη θεραπεία;
Η συχνότητα επανεξέτασης και επαναξιολόγησης της εξέλιξης της φθοράς μετά τη θεραπεία καθορίζεται από το εκάστοτε σύστημα αξιολόγησης, με βάση τη σοβαρότητα και τον κίνδυνο. Σε περιπτώσεις σταθερής φθοράς, μία ετήσια επίσκεψη μπορεί να είναι επαρκής, ενώ σε ασθενείς υψηλού κινδύνου συνιστάται επανεξέταση σε διάστημα μικρότερο των έξι μηνών.
Είναι χρήσιμα τα νυχτερινά προστατευτικά (night guards) ή όχι;
Τα νυχτερινά προστατευτικά (night guards) αποτελούν φυσικό φραγμό έναντι των δυνάμεων τριβής και συνιστώνται ιδιαίτερα σε ασθενείς με νυχτερινό βρουξισμό. Παρόλα αυτά, σε περιπτώσεις διάβρωσης ή δυσαρμονίας σύγκλεισης, η χρήση τους ενδέχεται να είναι μη ωφέλιμη ή ακόμη και αντιπαραγωγική.
Πότε πρέπει να εξετάζεται η προ-αποκαταστατική ορθοδοντική θεραπεία στη διαχείριση της φθοράς;
Η προ-αποκαταστατική ορθοδοντική θεραπεία πρέπει να εξετάζεται σε περιπτώσεις φθοράς όπου η κακή ευθυγράμμιση των δοντιών, λόγω της προοδευτικής μείωσης του μεγέθους τους, επηρεάζει την πρόγνωση και το αισθητικό αποτέλεσμα. Η ορθοδοντική παρέμβαση προσφέρει σχεδόν πάντα σημαντικά οφέλη. Ωστόσο, δεδομένου ότι οι ασθενείς συχνά διστάζουν, η εκτέλεση ενός προσθετικού mock-up αποτελεί αξιόπιστη μέθοδο για την αξιολόγηση της δυνατότητας επίτευξης αποκαταστατικών αποτελεσμάτων χωρίς ορθοδοντική θεραπεία. Παράλληλα, λειτουργεί ως μέσο συναίνεσης του ασθενούς και ως τεκμηριωμένη βάση για την απόφαση έναρξης ορθοδοντικής θεραπείας.
Ποια είναι η καλύτερη θεραπεία για ασθενείς με μέτριες βλάβες φθοράς;
Δεν υπάρχει μία και μοναδική απάντηση για το ποια θεραπεία πρέπει να εφαρμόζεται σε όλες τις περιπτώσεις. Υπάρχει μεγάλη ποικιλία οδοντιατρικών υλικών και τεχνικών που μπορούν να χρησιμοποιηθούν. Ένα σύστημα βαθμολόγησης/αξιολόγησης μπορεί να βοηθήσει στην κατανόηση της σοβαρότητας της περίπτωσης και να καθοδηγήσει τις πιθανές θεραπευτικές επιλογές. Ωστόσο, η τελική επιλογή εξαρτάται γενικά από τις επιθυμίες του ασθενούς, τους οικονομικούς του πόρους και την ασφαλιστική του κάλυψη, τον βαθμό επεμβατικότητας της θεραπείας, την αισθητική και την εκτιμώμενη μακροβιότητα.
Χρειάζομαι αποπρογραμματιστή (deprogrammer) όταν αντιμετωπίζω μέτρια φθορά;
Ναι, στην περίπτωση που αλλάζετε την κάθετη διάσταση σύγκλεισης. Ο αποπρογραμματιστής προσφέρει μια αναπαραγώγιμη θέση σύγκλεισης σε όλα τα στάδια της θεραπείας.
Ποια είναι τα βασικά σημεία που πρέπει να έχετε υπόψη κατά την καθιέρωση νέας κάθετης διάστασης σύγκλεισης (OVD);
Ο πρωταρχικός στόχος είναι μια σταθερή, άνετη και λειτουργική σύγκλειση. Μια μηχανικά τέλεια σύγκλειση δεν είναι πάντοτε απαραίτητη για την επίτευξη ενός άνετου και επιτυχημένου αποτελέσματος. Η νέα κάθετη διάσταση σύγκλεισης καθορίζεται γενικά από την ποσότητα που προστίθεται στα πρόσθια δόντια. Οι αλλαγές στην κάθετη διάσταση σύγκλεισης κυμαίνονται συνήθως από 2 έως 5 χιλιοστά.
Όταν αντιμετωπίζετε φθορά σε περιπτώσεις με μεγάλες κοιλότητες, πρέπει να ανησυχώ για το στρες συρρίκνωσης πολυμερισμού;
Σε περιπτώσεις φθοράς με μεγάλες κοιλότητες, το στρες συρρίκνωσης πολυμερισμού είναι περιορισμένο λόγω χαμηλού C-factor (επίπεδες επιφάνειες). Ωστόσο, συνιστάται η χρήση σύγχρονων σύνθετων ρητινών με χαμηλή συρρίκνωση και υψηλό βαθμό μετατροπής, όπως τα G-ænial Universal Injectable και G-ænial A’CHORD, ώστε να εξασφαλιστεί η μακροβιότητα και η αξιοπιστία της αποκατάστασης.
Πόσο διαρκούν οι θεραπείες με σύνθετη ρητίνη σε περιπτώσεις φθοράς;
Έρευνες δείχνουν ότι οι ασθενείς που αντιμετωπίστηκαν για σοβαρή φθορά δοντιών με πλήρη αποκατάσταση στόματος παρουσιάζουν χαμηλό ποσοστό αποτυχίας 2,3% σε διάστημα 5,5 ετών. Οι άμεσες αποκαταστάσεις με σύνθετη ρητίνη μπορούν να αποτελέσουν μια αποδεκτή μεσοπρόθεσμη επιλογή για τη θεραπεία σοβαρής, γενικευμένης φθοράς; οι αποκαταστάσεις γομφίων ενδέχεται να απαιτούν αυξημένη συντήρηση.
Πώς να εξασφαλίσετε επαρκή αντοχή συγκόλλησης σε φθαρμένο, σκληρωτικό ή διαβρωμένο σμάλτο/οδοντίνη;
Η προετοιμασία της επιφάνειας είναι το κλειδί για την εξασφάλιση επαρκούς αντοχής συγκόλλησης. Τραχύνετε την επιφάνεια με τροχό για αυξημένη συγκράτηση και δημιουργήστε καθαρό πεδίο εργασίας με αμμοβολή και χρήση ελαστικού απομονωτήρα (rubber dam). Χρησιμοποιήστε ένα αξιόπιστο, καλά τεκμηριωμένο σύστημα συγκόλλησης όπως το G-Premio BOND και συγκολλήστε όσο το δυνατόν περισσότερο σε υγιές σμάλτο.
Γιατί τα MI Paste Plus και Tooth Mousse είναι καλά για περιπτώσεις φθοράς;
Το Recaldent™ (CPP-ACP) προάγει την επαναμεταλλικοποίηση του σμάλτου, μειώνει την ευαισθησία και προσφέρει επιπλέον προστασία έναντι όξινων επιθέσεων, καθιστώντας το ιδανικό για την αντιμετώπιση της διάβρωσης. Τόσο το MI Paste Plus όσο και το Tooth Mousse είναι εύκολα στην εφαρμογή, γίνονται καλά αποδεκτά και μπορούν να χρησιμοποιηθούν στο σπίτι από τον ασθενή.